Πλαστικά μίας χρήσης και επιπτώσεις στο περιβάλλον

Ένα πλαστικό καλαμάκι συνοδεύει τον παγωμένο μας καφέ, μια πλαστική σακούλα είναι η παρέα μας για τα ψώνια, ένα πλαστικό περιτύλιγμα ακολουθεί τα τρόφιμά μας… Μπορεί η παρουσία αρκετών και διαφόρων ειδών πλαστικών στη ζωή μας να είναι εν μέρει αόρατη, αλλά οι επιπτώσεις από τη χρήση τους είναι ορατές στο περιβάλλον και την υγεία μας.

Τι είναι τα πλαστικά μίας χρήσης;

Με απλά λόγια, τα πλαστικά μίας χρήσης είναι προϊόντα που κατασκευάζονται κυρίως από πλαστική ύλη και προορίζονται να απορριφθούν αμέσως μετά τη χρήση τους, συνήθως, μέσα σε λίγα λεπτά. Τα πλαστικά μίας χρήσης χρησιμοποιούνται κυρίως με σκοπό τη συσκευασία και τη συντήρηση ειδών, όπως μπουκάλια, περιτυλίγματα, καλαμάκια, σακούλες κ.α.

Στην Ελλάδα,

-50% των απορριμμάτων στη θάλασσα είναι Πλαστικά Μίας Χρήσης.

-300 εκ. πλαστικά ποτήρια χρησιμοποιούνται μόνο για το σερβίρισμα του καφέ, κάθε χρόνο.

-2 δις πλαστικά μπουκάλια, κάθε χρόνο.

Μέσω της περιορισμένης χρήσης, καθώς και της ανακύκλωσης των πλαστικών μπορεί να επιτευχθεί σε μεγάλο βαθμό η μείωση του αποτυπώματός τους στο περιβάλλον. Ένα μεγάλο μέρος του πλαστικού που απορρίπτουμε δεν ανακυκλώνεται καθόλου με αποτέλεσμα να καταλήγει σε χώρους υγειονομικής ταφής ή στο περιβάλλον. Τα πλαστικά μίας χρήσης, ειδικότερα - όπως καλαμάκια, σακούλες και μαχαιροπήρουνα - είναι παραδοσιακά δύσκολο να ανακυκλωθούν επειδή εμπίπτουν στις ρωγμές των μηχανημάτων ανακύκλωσης και επομένως, συχνά, δεν γίνονται αποδεκτά από τα κέντρα ανακύκλωσης. Με την πάροδο του χρόνου, ο ήλιος και η θερμότητα μετατρέπουν τα πλαστικά σε μικρότερα κομμάτια, έως ότου τελικά γίνουν μικροπλαστικά, μήκους λιγότερου των 5 χιλιοστών, με αποτέλεσμα να διασπείρονται εύκολα και να εντοπίζονται δύσκολα.

Πλαστικά μίας χρήσης και περιβαλλοντική ρύπανση

Το 2014 δημοσιεύτηκε η πρώτη μελέτη που εξέτασε την ποσότητα πλαστικών απορριμμάτων κοντά στην επιφάνεια των ευρωπαϊκών ακτών. Εκτίμησε ότι τουλάχιστον 5,25 τρισεκατομμύρια μεμονωμένα πλαστικά βάρους περίπου 244.000 τόνων επιπλέουν πάνω ή κοντά στην επιφάνεια. Μια μελέτη του 2021 διαπίστωσε ότι το 45% των πλαστικών απορριμμάτων σε ποτάμια και ωκεανούς, και στις ακτές, αποτελούνταν από σακούλες, μπουκάλια και αντικείμενα που σχετίζονται με τα γεύματα.

Πιο συγκεκριμένα, τα πλαστικά μίας χρήσης που βρέθηκαν στην επιφάνεια των ακτών, είναι τα εξής:

-Πλαστικά μπουκάλια: 23%

-Αποτσίγαρα: 21%

-Πλαστικές μπατονέτες: 13%

-Περιτυλίγματα: 10%

-Είδη προσωπικής υγιεινής: 9%

-Πλαστικές σακούλες: 6%

-Πλαστικά μαχαιροπίρουνα, καλαμάκια και αναδευτήρες ποτών: 4%

-Πλαστικά ποτήρια και τα καπάκια τους: 3%

-Μπαλόνια και τα πλαστικά στηρίγματά τους: 3%

-Περιέκτες τροφίμων: 2%

-Άλλα είδη πλαστικών: 6%

Σήμερα, στην Ευρωπαϊκή Ένωση, το 80-85% των θαλάσσιων απορριμμάτων που βρίσκουμε στις παραλίες είναι πλαστικά, ενώ το 50% των θαλασσίων απορριμμάτων είναι πλαστικά προϊόντα μίας χρήσης. Στην Ελλάδα, κάθε καταναλωτής παράγει 68 κιλά πλαστικά απορρίμματα, από τα οποία μόλις το 10% οδηγείται στην ανακύκλωση. Τα υπόλοιπα καταλήγουν σε χώρους υγειονομικής ταφής, ενώ ένα σημαντικό τμήμα πλαστικών ρυπαίνει το περιβάλλον.

Νόμος 4736/2020, Ελλάδα και Πλαστικά μίας Χρήσης – απαγορεύσεις και περιορισμοί

Το Σάββατο 03/07/2021, δέκα (10) τύποι πλαστικών προϊόντων μίας χρήσης απαγορεύτηκαν να διατίθενται στην αγορά από τα εργοστάσια παραγωγής στην Ελλάδα και στο σύνολο των κρατών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτή η λίστα περιλαμβάνει μαχαιροπίρουνα, πιάτα, καλαμάκια, φελιζόλ και δοχεία, αναδευτήρες ποτών και μπατονέτες από πλαστικό, καθώς και προϊόντα που κατασκευάζονται από οξοδιασπώμενη πλαστική ύλη.

Στον νόμο 4736/2020 περιλαμβάνονται μέτρα για τη μείωση της κατανάλωσης, τον επανασχεδιασμό των προϊόντων με χρήση ανακυκλωμένων υλικών, την αύξηση της χωριστής συλλογής των πλαστικών φιαλών κα.

Μάθε σε επόμενο άρθρο περισσότερα για τον νόμο 4736/2020 για τα πλαστικά μίας χρήσης